marek.ebiznes@gmail.com

Dlaczego podejmujemy złe decyzje? Emocje, strach i ego

HajsoHolicy

Dlaczego podejmujemy złe decyzje? Emocje, strach i ego

PSYCHOLOGIA · ROZWÓJ OSOBISTY · FINANSE

Dlaczego podejmujemy złe decyzje? Emocje, strach i ego

Dlaczego potrafimy godzinami analizować drobne zakupy, a później pod wpływem chwili podejmujemy decyzje, które kosztują nas tysiące złotych, miesiące pracy albo niepotrzebny stres?

Przez lata zauważyłem, że jednym z największych problemów nie jest sam brak wiedzy. Znacznie częściej problemem okazuje się to, co robimy z wiedzą, którą już posiadamy.

Możemy doskonale wiedzieć, że nie warto podejmować decyzji pod wpływem emocji. A mimo to wystarczy kilka czerwonych świec na wykresie, nieprzyjemna wiadomość albo komentarz w internecie, żeby rozsądek zszedł na dalszy plan.

I właśnie dlatego postanowiłem rozpocząć nową serię edukacyjną „Myśl samodzielnie”, poświęconą psychologii, decyzjom, dyscyplinie i rozwojowi osobistemu.

Dlaczego tak trudno podejmować racjonalne decyzje?

Lubimy uważać się za osoby rozsądne. Wydaje nam się, że analizujemy fakty, porównujemy argumenty i dopiero później podejmujemy decyzję.

W praktyce nie zawsze wygląda to w takiej kolejności.

Czasami najpierw pojawia się emocja, później decyzja, a dopiero na końcu zaczynamy szukać argumentów, które pozwolą nam ją uzasadnić.

Nie oznacza to, że emocje są czymś złym. Są potrzebne i pomagają nam funkcjonować. Problem zaczyna się wtedy, gdy nie zauważamy, jak mocno wpływają na naszą ocenę sytuacji.

Nie każda decyzja, która zakończyła się stratą, była błędna. I nie każda decyzja, która przyniosła zysk, była rozsądna.

To rozróżnienie jest szczególnie ważne w inwestowaniu, ale sprawdza się również w pracy, biznesie i życiu prywatnym.

Strach przed stratą potrafi zmienić nasze zachowanie

Na rynku kryptowalut obserwuję to od wielu lat.

Kiedy Bitcoin mocno rośnie, pojawiają się pytania, czy nie jest już za późno na zakup. Jednocześnie rośnie zainteresowanie inwestowaniem, a media społecznościowe wypełniają się optymistycznymi prognozami.

Kiedy natomiast cena spada, część tych samych osób przestaje interesować się zakupem. Pojawia się obawa, że spadki będą trwały dalej.

Nie twierdzę, że kupowanie po spadkach zawsze jest dobrym pomysłem. Cena może spaść jeszcze bardziej, a konkretne aktywo może nigdy nie wrócić do poprzednich poziomów.

Chodzi o coś innego.

Nasza ocena ryzyka często zmienia się nie tylko pod wpływem nowych faktów, ale również pod wpływem emocji.

Dlatego tak ważne jest posiadanie własnej strategii i rozumienie, dlaczego w ogóle podejmujemy daną decyzję.

Ego, czyli dlaczego tak trudno przyznać się do błędu

Jest jeszcze jeden mechanizm, który potrafi kosztować nas naprawdę dużo.

To potrzeba posiadania racji.

Wyobraź sobie, że przez kilka miesięcy publicznie przekonujesz innych do określonego rozwiązania. Z czasem pojawiają się nowe informacje, które podważają Twoje wcześniejsze założenia.

Co robisz?

Możesz zmienić zdanie. Możesz też zacząć ignorować niewygodne fakty, ponieważ przyznanie się do błędu wydaje się trudniejsze niż dalsze bronienie własnego stanowiska.

Ten problem dotyczy nie tylko inwestorów. Możemy spotkać go w biznesie, relacjach, polityce i zwykłych codziennych rozmowach.

Sam uważam, że umiejętność zmiany zdania pod wpływem nowych informacji jest znacznie cenniejsza niż konsekwentne bronienie błędnej opinii.

Pięć pytań, które pomagają podejmować lepsze decyzje

Nie istnieje metoda, która całkowicie wyeliminuje błędy. Możemy jednak ograniczyć część niepotrzebnych, impulsywnych działań.

Przed ważną decyzją spróbuj odpowiedzieć sobie na pięć pytań:

  1. Co wiem na pewno? Czy opieram się na faktach, czy jedynie na przypuszczeniach?
  2. Jakie emocje teraz odczuwam? Czy kieruje mną strach, złość, chciwość albo presja otoczenia?
  3. Co może pójść źle? Czy jestem przygotowany na mniej korzystny scenariusz?
  4. Jakie mam alternatywy? Czy naprawdę muszę działać teraz, czy mogę poczekać?
  5. Czy podjąłbym tę samą decyzję jutro? Czy mój wybór nadal miałby sens, gdyby emocje trochę opadły?

To proste pytania, ale samo ich zadanie może pomóc oddzielić chwilową reakcję od bardziej przemyślanego działania.

NOWA SERIA EDUKACYJNA NA HAJSOHOLICY.PL

Myśl samodzielnie. Przeczytaj pełny artykuł

Na Hajsoholicy.pl opublikowałem rozszerzony poradnik: „Dlaczego podejmujemy złe decyzje? Jak emocje, strach i ego wpływają na nasze życie i pieniądze”.

Omawiam w nim między innymi pięć pułapek myślenia, mechanizmy wpływające na inwestorów, przykłady z codziennego życia oraz praktyczne ćwiczenie na siedem dni.

Przeczytaj pełny artykuł na Hajsoholicy.pl

Materiał jest dostępny bezpłatnie.

Myśl samodzielnie, ale nie ignoruj wiedzy innych

Samodzielne myślenie nie oznacza, że powinniśmy odrzucać opinie ekspertów, ignorować badania albo uważać, że wiemy wszystko najlepiej.

Wręcz przeciwnie.

Dla mnie oznacza to umiejętność słuchania różnych argumentów, sprawdzania źródeł i wyciągania własnych wniosków.

Nie musimy zgadzać się ze wszystkimi. Nie musimy też za wszelką cenę udowadniać innym, że nasze stanowisko jest jedynym słusznym.

Czasami najbardziej rozsądną decyzją jest przyznanie: „Nie wiem. Muszę to jeszcze sprawdzić”.

Dlaczego rozpoczynam serię „Myśl samodzielnie”?

Na co dzień dużo piszę o Bitcoinie, kryptowalutach, inwestowaniu i finansach osobistych. Ale z czasem coraz bardziej utwierdzam się w przekonaniu, że sama wiedza o rynkach nie wystarczy.

Możesz rozumieć podstawy inwestowania, a mimo to podejmować impulsywne decyzje. Możesz znać zasady oszczędzania, a mimo to regularnie wydawać więcej, niż planowałeś.

Dlatego chcę poświęcić więcej miejsca również psychologii, dyscyplinie, cierpliwości, nawykom i odpowiedzialności za własne wybory.

Seria „Myśl samodzielnie” będzie składała się z dziesięciu części. Pierwsza jest już dostępna, a kolejne będę publikować stopniowo.

HAJSOHOLICY · BEZPŁATNA SERIA EDUKACYJNA

Myśl samodzielnie. Otrzymaj kolejne części serii

Przygotowałem 10-częściową serię edukacyjną o psychologii, emocjach, dyscyplinie, cierpliwości, nawykach i świadomym podejmowaniu decyzji.

Kolejne artykuły będę udostępniać stopniowo. Jeśli nie chcesz ich przegapić, zapisz się bezpłatnie, aby otrzymywać informacje o nowych częściach na swój e-mail.

Zapisz się na bezpłatną serię

Wolisz najpierw sprawdzić, czego dotyczy seria? Przeczytaj pierwszy artykuł na Hajsoholicy.pl .

Na koniec zostawię Cię z jedną myślą.

Nie musisz przewidywać przyszłości, żeby podejmować lepsze decyzje. Musisz jednak nauczyć się rozpoznawać, kiedy Twoimi wyborami zaczynają rządzić emocje.

I właśnie o tym jest pierwszy artykuł nowej serii.

Pełną wersję znajdziesz tutaj: Dlaczego podejmujemy złe decyzje? Emocje, strach i ego .

Marek Porwoł
Twórca Hajsoholicy.pl

Piszę o inwestowaniu, finansach, technologii i rozwoju osobistym. Dzielę się doświadczeniami i zachęcam do samodzielnego analizowania informacji.

Materiał ma charakter edukacyjny. Nie stanowi indywidualnej rekomendacji inwestycyjnej.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *